Tefsir-Meal - Elmalılı Meali

37-SAFFAT:

1 - Andolsun o saf bağlayıp duranlara.

2 - O haykırıp da sürenlere.

3 - Ve o yolda zikir okuyanlara.

4 - Ki sizin ilâhınız birdir.

5 - O, göklerin, yerin ve aralarındakilerin Rabbidir, bütün doğuların da Rabbidir.

6 - Gerçekten biz dünya göğünü (o yakın göğü) bir zinetle, yıldızlarla süsledik.

7 - Onu her inatçı şeytandan koruduk.

8 - Onlar yüksek (melekler) topluluğunu dinleyemezler. Her taraftan kovulup atılırlar.

9 - Uzaklaştırılırlar. Onlara ardı arkası kesilmez bir azab vardır.

10 - Ancak kulak hırsızlığı yapanlar olur. Onu da yakıcı bir alev takip eder.

11 - Şimdi onlara sor: "Yaradılışça kendileri mi daha çetin, yoksa bizim yarattıklarımız mı?" Gerçekten biz onları cıvık bir çamurdan yarattık.

12 - Fakat sen onlara şaşıyorsun, ama onlar (seninle) eğleniyorlar.

13 - Kendilerine hatırlatıldığında da düşünmüyorlar.

14 - Bir mucize gördükleri zaman da eğlenceye alıyorlar.

15 - Ve diyorlar ki: "Bu apaçık büyüden başka bir şey değildir."

16 - "Öldüğümüz ve bir toprakla bir yığın kemik olduğumuz zaman mı biz tekrar dirilecekmişiz?"

17 - "Önceki atalarımız da mı?.."

18 - De ki: "Evet, hem de sizler çok aşağılanmış olarak (dirileceksiniz)."

19 - Çünkü O (sura üfürmek) zorlu bir kumandadan ibarettir ki, derhal onların gözleri açılıverir.

20 - "Eyvah bizlere! İşte bu hesap günüdür." derler.

21 - (Onlara): "İşte bu, sizin yalanlamakta olduğunuz (iyi ve kötüyü) ayırt etme günüdür" denir.

22-23 - Toplayın mahşere o zulmedenleri, eşlerini ve Allah'tan başka taptıkları şeyleri. Toplayın da götürün onları sırata (cehennem köprüsüne) doğru.

24 - Ve durdurun onları, çünkü sorguya çekilecekler.

25 - (Onlara): "Ne oldu sizlere de yardımlaşmıyorsunuz?" (denilir.)

26 - Hayır, bugün onlar teslim olmuşlardır.

27 - Onlar, birbirine dönmüş soruşuyorlar.

28 - Onlar: "Siz bize (uğurlu görünerek) sağdan gelir dururdunuz" derler.

29 - (İleri gelenler de) derler ki: "Hayır, siz inanmamıştınız."

30 - "Bizim de size karşı bir gücümüz yoktu. Fakat siz azmış bir kavimdiniz."

31 - "Onun için üzerimize Rabbimizin azab sözü hak oldu. Şüphesiz azabımızı tadacağız."

32 - "Evet biz, sizi kışkırttık. Çünkü biz azgındık."

33 - O halde hepsi o gün azabda ortaktırlar.

34 - İşte biz günahkarlara böyle yaparız.

35 - Çünkü onlar, kendilerine: "Allah'tan başka ilâh yoktur" denildiği zaman kafa tutuyorlardı.

36 - Ve: "Biz, hiçbir mecnun (deli) şair için ilâhlarımızı bırakır mıyız?" diyorlardı.

37 - Hayır o, hak ile geldi ve bütün peygamberleri tasdik etti.

38 - Elbette siz o acı azabı tadacaksınız.

39 - Bununla beraber başka değil, hep yaptığınız amellerinizle cezalandırılacaksınız.

40 - Sadece Allah'ın ihlaslı kulları müstesnadır.

41 - İşte onlar için belli bir rızık vardır.

42-43 - Meyveler (vardır), Naîm cennetlerinde onlara hep ikram edilir.

44 - (Onlar) Karşılıklı tahtlar üzerindedirler.

45-46 - İçenlere lezzet veren, pınardan doldurulmuş bembeyaz bir kadehle onların etrafında dolaşılır.

47 - Onda ne bir zararlı sonuç vardır, ne de sarhoşluk verir.

48 - Yanlarında iri gözlü, bakışlarını kocalarından başkalarına çevirmeyen hanımlar vardır.

49 - Sanki onlar örtülüp saklanmış yumurta gibidirler.

50 - Derken birbirine dönüp sorarlar:

51 - İçlerinden bir sözcü der ki: "Gerçekten benim bir arkadaşım vardı."

52 - Derdi ki: "Sen gerçekten inananlardan mısın?"

53 - "Öldüğümüz ve bir toprakla bir yığın kemik olduğumuz zaman biz hakikaten cezalanacak mıyız?"

54 - "Siz onu tanır mısınız?" der.

55 - Derken bakınır ve onu cehennemin ta ortasında görür.

56 - Ona şöyle der: "Allah'a yemin ederim ki, doğrusu sen az daha beni helak edecektin."

57 - "Rabbimin nimeti olmasaydı, ben de bu tutuklananlardan olacaktım."

58-59 - "Nasılmış bak. Biz ilk ölümümüzden başka bir daha ölmeyecek miymişiz? Biz azaba uğratılmayacak mıymışız?

60 - İşte bu büyük kurtuluştur.

61 - Çalışanlar işte böyle bir kurtuluş için çalışsınlar.

62 - Nasıl, bu mu daha hayırlı konukluk için, yoksa zakkum ağacı mı?

63 - Gerçekten biz onu zalimler için bir fitne (imtihan) yaptık.

64 - O bir ağaçtır ki cehennemin dibinde çıkar.

65 - Tomurcukları şeytanların başları gibidir.

66 - Mutlaka onlar, ondan yiyecekler de karınlarını bundan dolduracaklardır.

67 - Sonra üzerine onlar için kaynar bir içecek vardır.

68 - Sonra da dönecekleri yer, şüphesiz cehennemdir.

69 - Çünkü onlar, atalarını sapıklıkta buldular.

70 - Şimdi de kendileri onların izlerinde koşturuyorlar.

71 - Andolsun ki, onlardan öncekilerin çoğu sapıklıkta idiler.

72 - Gerçekten biz onlara içlerinden uyarıcı peygamberler de gönderdik.

73 - Sonra da bak o uyarılanların sonu nasıl oldu?

74 - Ancak Allah'ın ihlas ile seçilen kulları başka.

75 - Andolsun ki Nuh bize seslenip dua etmişti de biz de ne güzel kabul etmiştik.

76 - Biz hem onu, hem ailesini o büyük sıkıntıdan kurtardık.

77 - Hem onun neslini bâki kalanlar kıldık.

78 - Hem de sonradan gelenler içinde güzel bir namını bıraktık.

79 - Bütün âlemler içinde Nuh'a selam olsun.

80 - İşte biz iyilik yapanları böyle mükafatlandırırız.

81 - Çünkü o bizim mümin kullarımızdandı.

82 - Sonra diğerlerini suda boğduk.

83 - Şüphesiz ki İbrahim de onun kolundandı.

84 - Çünkü o, Rabbine tertemiz bir kalb ile gelmişti.

85 - O babasına ve kavmine şöyle demişti: "Siz nelere tapıyorsunuz?"

86 - "Yalancılık etmek için mi Allah'tan başka ilâhlar istiyorsunuz?"

87 - "Siz âlemlerin Rabbini ne zannediyorsunuz?"

88-89 - Derken yıldızlara bir baktı da: "Ben gerçekten hastayım" dedi.

90 - O zaman arkalarını dönerek başından kaçışıverdiler.

91 - Derken bir kurnazlıkla onların ilâhlarına vardı da, "Buyursanıza, yemez misiniz?" dedi.

92 - (Cevap vermediklerini görünce de): "Neyiniz var da konuşmuyorsunuz?" (dedi).

93 - Nihayet bir yolunu bulup onlara kuvvetli bir darbe indirdi.

94 - Bunun üzerine birbirlerine girerek ona yürüdüler.

95 - İbrahim dedi ki: "A, siz kendi yonttuğunuz şeylere mi tapıyorsunuz?"

96 - "Halbuki sizi de yaptıklarınızı da Allah yaratmıştır."

97 - Onlar: "Haydin onun için bir yapı yapın da onu ateşe atın." dediler.

98 - Böylece ona bir tuzak kurmak istediler. Biz de kendilerini daha alçak düşürdük.

99 - Bir de dedi ki: "Ben Rabbime gidiyorum, o bana yolunu gösterir."

100 - "Ey Rabbim! Bana salihlerden (bir oğul) ihsan et!"

101 - Biz de kendisine yumuşak huylu bir oğul müjdeledik.

102 - Oğlu, yanında koşacak çağa gelince: "Ey oğlum! Ben seni rüyamda boğazladığımı görüyorum. Artık bak, ne düşünürsün?" dedi. Çocuk da: "Babacığım sana ne emrediliyorsa yap, inşaallah beni sabredenlerden bulacaksın" dedi.

103 - Ne zaman ki ikisi de bu şekilde Allah'a teslim oldular, İbrahim oğlunu şakağı üzerine yatırdı.

104 - Biz de ona şöyle seslendik: "Ey İbrahim! "

105 - "Rüyana gerçekten sadakat gösterdin, şüphesiz ki, biz iyilik yapanları böyle mükafatlandırırız."

106 - "Şüphesiz ki bu apaçık bir imtihandı." (dedik)

107 - Ve ona büyük bir kurbanlık fidye verdik.

108 - Kendisine sonradan gelenler içinde iyi bir nâm bıraktık.

109 - Selam olsun İbrahim'e...

110 - İşte biz iyilik yapanları böyle mükafatlandırırız.

111 - Çünkü o bizim mümin kullarımızdandı.

112 - Ona bir de salihlerden bir peygamber olmak üzere İshak'ı müjdeledik.

113 - Hem ona hem İshak'a bereketler verdik. Her ikisinin neslinden de hem iyilik yapanlar var, hem de açıkça kendi nefsine zulmedenler var.

114 - Andolsun ki biz Musa ile Harun'a da nimetler verdik.

115 - Hem kendilerini ve kavimlerini o büyük sıkıntıdan kurtardık.

116 - Hem yardım ettik onlara da, galip gelenler onlar oldular.

117 - Hem kendilerine o belli kitabı (Tevrat'ı) verdik.

118 - Kendilerini doğru yola çıkardık.

119 - Sonrakiler içinde onlara iyi bir nam bıraktık:

120 - Selam olsun, Musa ile Harun'a.

121 - İşte biz iyilik yapanları böyle mükafatlandırırız.

122 - Çünkü onların ikisi de bizim mümin kullarımızdandı.

123 - Şüphesiz İlyas da gönderilen peygamberlerdendir.

124-125-126 - Hani o kavmine: "Siz Allah'tan korkmaz mısınız? Yaratanların en güzeli olan, sizin de Rabbiniz, daha önceki atalarınızın da Rabbi bulunan Allah'ı bırakıp da "Ba'l'e" (Ba'l ismindeki puta) mi yalvarıyorsunuz?" dedi.

127 - Fakat onlar, onu yalanladılar. Bu yüzden onlar mutlaka (cehennemde) hazır bulundurulacaklardır.

128 - Ancak Allah'ın ihlaslı kulları müstesna.

129 - Ona da sonrakiler içinde şunu bıraktık:

130 - Selam olsun İlyâsîn'e .

131 - İşte biz iyilik yapanları böyle mükafatlandırırız.

132 - Çünkü o bizim mümin kullarımızdandı.

133 - Şüphesiz Lût da gönderilen peygamberlerdendir.

134 - Hani biz onu ve ailesinin tamamını kurtarmıştık.

135 - Ancak geride kalıp batanlar içinde kalan yaşlı bir kadın hariç.

136 - Sonra diğerlerini helak etmiştik.

137-138 - Ve siz elbette sabahleyin ve geceleyin onlara uğrar ve üzerlerinden geçersiniz. Hâlâ akıl edip düşünmez misiniz?

139 - Şüphesiz Yunus da gönderilen peygamberlerdendir.

140 - Hani o bir zaman dolu bir gemiye kaçmıştı.

141 - (Oradakilerle) kur'a çekmiş de kaydırılanlardan (yenilenlerden) olmuştu.

142 - Derken (denize atılmış ve) kendisini balık yutmuştu. (Kendi nefsini) kınıyordu.

143-144 - Eğer çok tesbih edenlerden olmasaydı, yeniden dirilecekleri güne kadar onun karnında kalırdı.

145 - Biz onu hasta bir halde bir alana çıkardık.

146 - Üzerine kabak cinsinden bir ağaç bitirdik.

147 - Biz onu (Yunus'u) yüz bin veya daha çok insana peygamber olarak gönderdik.

148 - O zaman ona iman ettiler de biz onları bir zamana kadar yaşattık.

149 - Şimdi sor o seninkilere: Kızlar, Rabbinin de, oğlanlar onların mı?

150 - Yoksa biz melekleri dişi yaratmışız da onlar şahit mi bulunuyorlarmış?

151-152 - Ha!.. Onlar, şüphesiz uydurdukları iftiralarından dolayı: "Allah doğurdu" derler. Hiç şüphesiz onlar, yalancıdırlar.

153 - (Allah) kızları oğullara tercih mi etmiş?

154 - Size ne oldu? Nasıl hükmediyorsunuz?

155 - Hiç düşünmüyor musunuz?

156 - Yoksa sizin için açık bir delil mi var?

157 - O halde, eğer doğru söylüyorsanız getirin kitabınızı.

158 - Onlar, Allah ile cinler arasında bir neseb (hısımlık bağı) uydurdular. Oysa andolsun cinler bilirler ki, o yalancılar mutlaka cehenneme götürüleceklerdir.

159 - Allah, onların yakıştırdıkları vasıflardan münezzeh ve yücedir.

160 - Fakat Allah'ın ihlas ile seçilen kulları başka (onlar, Allah'ı böyle şirk ile vasıflamazlar).

161-162-163 - Çünkü siz ve taptıklarınız, kendiliğinden cehenneme saldıran kimseden başkasını, Allah'a karşı kandırıp, saptıramazsınız.

164-165-166 - (Melekler): "Bizden her birimizin belli bir makamı vardır. Biziz o saf saf dizilenler, biziz! Biziz o tesbih edenler, biziz!" derler.

167-168-169 - (Müşrikler) şöyle diyorlardı: "Eğer yanımızda önceki (ümmet)lerden bir kitap olsaydı, elbette biz de Allah'ın ihlas ile seçilmiş kullarından olurduk."

170 - Fakat şimdi onu inkâr ettiler. Ama ilerde bileceklerdir.

171-172-173 - Andolsun ki peygamberlikle gönderilen kullarımız hakkında şu sözümüz geçmiştir: "Onlar var ya, elbette onlar muzaffer olacaklardır ve elbette bizim ordularımız mutlaka galip geleceklerdir."

174 - Onun için sen, bir süreye kadar onlardan yüz çevir.

175 - Onlara (inecek azabı) gözetle .Yakında onlar da göreceklerdir.

176 - Ya şimdi onlar, bizim azabımıza uğramakta acele mi ediyorlar?

177 - Fakat (azabımız) onların sahasına indiği zaman, (o acı sonuçla) uyarılanların sabahı ne kötüdür!

178 - Yine sen, bir süreye kadar onlardan yüz çevir.

179 - (İnecek azabı) gözetle! Yakında onlar da göreceklerdir.

180 - Senin güç ve kuvvet sahibi Rabbin, onların yakıştırdıkları vasıflardan münezzeh ve yücedir.

181 - Gönderilen bütün peygamberlere selam olsun. 182-Hamd, âlemlerin Rabbi Allah'a mahsustur.